28 Ekim 1923 akşamı, Mustafa Kemal’in İzmir'den Ankara'ya gelmesiyle birlikte cumhuriyetin ilanına giden önemli olaylar yaşandı.

Mustafa Kemal, İzmir'den Ankara'ya doğru yola çıktı. Bu yolculuk sırasında, cumhuriyetin ilanı konusunda fikirlerini netleştirdiği ve planlarını şekillendirdiği bilinmektedir.

28 Ekim gecesi Ankara'ya ulaştığında, Çankaya Köşkü'ne geldi. Burada İsmet İnönü, Fethi Okyar ve bazı bakanlarla birlikte cumhuriyetin ilanı hakkında son hazırlıkları yaptı. Mustafa Kemal, Çankaya Köşkü'nde bir toplantı düzenledi. Bu toplantıda, hükümet şeklinin cumhuriyet olarak değiştirilmesi kararını kesinleştirdi. Bu toplantıda, mevcut hükümet sisteminin saltanat ve hilafet odaklı yapısından kurtulup daha modern ve halka dayalı bir yönetim biçimine geçilmesi gerektiği konuşuldu.

Toplantıdan sonra, ertesi gün yapılacak TBMM oturumunda bu kararların yasallaşması için gerekli hazırlıklar yapıldı. Mustafa Kemal, İsmet İnönü'ye yasa tasarısını hazırlama görevini verdi.

Bu olaylar, 29 Ekim 1923'te Türkiye Cumhuriyeti'nin resmen ilan edilmesine öncülük etti. Bu tarihi akşam, Türkiye'nin modernleşme ve demokratikleşme yolunda önemli bir dönüm noktasını teşkil eder.